Gidle i Leonardo DiCaprio – niezwykła historia Stanisława Szukalskiego

Ilustracja przedstawia kościoły w Gidlach, Stanisława Szukalskiego oraz motywy filmowe z Hollywood

Mało kto wie, że niewielkie Gidle w powiecie radomszczańskim mają bezpośrednie i niezwykłe połączenie ze światem światowej sławy kina oraz sztuki. To właśnie w tych okolicach swoje dzieciństwo spędził Stanisław Szukalski – jeden z najbardziej wyrazistych, utalentowanych i kontrowersyjnych polskich artystów XX wieku, znany szerzej jako „Stach z Warty”.

Z Gidel do Ameryki

Stanisław Szukalski urodził się w 1893 roku w Warcie. Na początku XX wieku jego rodzina przeniosła się do Gidel, a młody Stanisław uczęszczał do szkoły w pobliskim Radomsku. To właśnie krajobraz i tradycja ziemi radomszczańskiej stały się pierwszym tłem, które kształtowało wrażliwość i temperament przyszłego rzeźbiarza.

W 1907 roku rodzina Szukalskich podjęła decyzję o emigracji do Stanów Zjednoczonych. W USA talent Stanisława błyskawicznie rozwinął skrzydła, czyniąc go jedną z najbardziej oryginalnych postaci w świecie rzeźby i teorii sztuki.

Stanisław Szukalski podczas wernisażu w Krakowie (1936), źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe

‍

Zobacz te miejsca

Gminny Ośrodek Kultury w Gidlach – wejście do budynku instytucji kultury organizującej wydarzenia, zajęcia i spotkania dla mieszkańców.
Gidle

Gminny Ośrodek Kultury w Gidlach

Zabytki, kultura, sztuka

Dziadek z Kalifornii: Niezwykła więź z rodziną DiCaprio
Po latach artystyczna droga Szukalskiego skrzyżowała się w Kalifornii z rodziną późniejszej gwiazdy Hollywood. Ojciec aktora, George DiCaprio, połączył ze Szukalskim głęboką więź przyjacielską. Młody Leonardo DiCaprio, spędzając czas w pracowni polskiego rzeźbiarza, traktował artystę jak bliskiego członka rodziny – swojego przyszywanego dziadka. Postać i niezwykła twórczość „Stacha z Warty” wywarły ogromny wpływ na wychowanie i wrażliwość estetyczną przyszłego zdobywcy Oscara.
Po lewej: Stanisław Szukalski z Leonardo DiCaprio, 1980 rok, źródło: Culture.pl
Film „Walka”: pamięć o polskim geniuszu

Leonardo DiCaprio nie zapomniał o swoim mentorze. W 2018 roku wyprodukował poruszający film dokumentalny: „Walka: Życie i zaginiona twórczość Stanisława Szukalskiego”. Dzięki tej produkcji skomplikowana biografia oraz nieprawdopodobny dorobek artysty z Polski trafiły do świadomości milionów widzów na całym świecie.

Historia Stanisława Szukalskiego dowodzi, że wielkie światowe biografie i legendy popkultury często biorą swój początek w małych miejscowościach. Gidle, Radomsko i powiat radomszczański na zawsze pozostaną ważnym ogniwem w historii człowieka, którego życie połączyło tradycyjną polską sztukę ze światowym centrum kinematografii w Los Angeles.

‍

Zobacz także

Rodzina Sucheni – wynalazcy, społecznicy i animatorzy kultury

Gidle to miejscowość znana przede wszystkim z sanktuarium Matki Bożej Gidelskiej i wielowiekowych tradycji pielgrzymkowych. Warto jednak poznać również jej mniej oczywiste oblicze – związane z rozwojem przemysłu, wynalazczością i działalnością ludzi, którzy na trwałe zapisali się w historii regionu. Jednym z nich był Józef Sucheni, konstruktor narzędzi rolniczych, przedsiębiorca i społecznik, którego dorobek przypomina o przemysłowych tradycjach Gidel. Pamięć o Józefie Sucheni zachowuje tablica pamiątkowa znajdująca się w miejscowości. Podczas obchodów 100. rocznicy jego śmierci Gidle odwiedzili potomkowie rodziny, wśród nich Maria Karwowska oraz aktorka Joanna Liszowska. Była to okazja do przypomnienia historii rodu, którego działalność łączyła techniczną pomysłowość z troską o rozwój lokalnej społeczności.

Od uśmiechu do rzeźby

Większość życia Józefa Wojsznisa to precyzja, detale i praca wymagająca niezwykłej cierpliwości. Z wykształcenia jest protetykiem stomatologicznym. Kiedy jednak odłożył zawodowe narzędzia, sięgnął po kolejne – i zaczął tworzyć. Z kawałka drewna wydobywa kształty, postacie i historie.